Harmonia ciała i umysłu – joga jako wszechstronny trening
Joga, opracowana niegdyś w Indiach jako część indyjskiej nauki o zdrowiu Ajurwedy, przez długi czas pozostawała w cywilizacji zachodniej zakorzeniona jako szufladka z „lekko dziwacznymi dziwakami, którzy dziwnie się wyginają”. Z biegiem czasu nastąpiła zmiana myślenia i dziś można powiedzieć, że joga w pełni zagościła w świecie zachodnim. Trudno znaleźć klub fitness, który nie ma w ofercie zajęć jogi. Od profesjonalnych sportowców, przez osoby szukające relaksu, po miłośników przygód sportowych, którzy chcą po prostu spróbować czegoś nowego: joga istnieje w wielu formach i stylach, niemal dla każdego. Od jogi dla kobiet w ciąży, przez jogę dla seniorów, po bardziej wyjątkowe formy, takie jak Hot Yoga czy Air / Aerial Yoga. Przy tym właściwie nie ma znaczenia, czy uważasz się za osobę wysportowaną lub rozciągniętą. Wcale nie musisz taki być, ponieważ joga dostosowuje się do każdego, niezależnie od tego, na jakim etapie się znajduje – zarówno w sensie fizycznym, jak i psychicznym. Dla jednych to tylko dyscyplina sportowa, dla innych pełen styl życia. Co więc dokładnie sprawia, że ta sportowa metoda relaksacji tak fascynuje?
Pozytywny wpływ jogi na ciało i umysł
Faktem jest, że w jodze chodzi przede wszystkim o współdziałanie ciała, duszy i umysłu. Istnieją określone sekwencje ruchów (asany) oraz techniki oddechowe (pranajamy). Celem jest harmonizacja obu tych elementów – czyli ruchu oraz towarzyszącego mu wdechu i wydechu. Co ma bezpośrednio uspokajający wpływ na nasz mózg i nasz umysł. Psychika i ciało są ze sobą połączone, o czym nauczyciele z Dalekiego Wschodu wiedzieli już bardzo dawno temu. Jeśli uspokajamy ciało, na przykład wykonując wolne sekwencje ruchów w harmonii z oddechem podczas Qigong czy właśnie jogi, w konsekwencji uspokajamy również nasz umysł. Można na to spojrzeć także odwrotnie: spokojny umysł uspokaja ciało i funkcje organizmu. W danej chwili skupiamy się wyłącznie na naszym (prawidłowo wykonywanym) oddechu i towarzyszącym mu ruchu, który z reguły pokazuje i wykonuje wraz z grupą nauczyciel jogi. W zależności od rodzaju jogi w mniejszym lub większym stopniu nawiązuje się do jej pierwotnej, leżącej u podstaw filozofii. Na przestrzeni wieków i dziesięcioleci wielokrotnie pojawiali się znani nauczyciele, głównie z Dalekiego Wschodu, którzy tworzyli i kształtowali szczególny styl jogi. Ich uczniowie kontynuowali praktykowanie i przekazywanie tego wyjątkowego stylu, aż w końcu trafił on również do krajów europejskich/zachodnich.
Wszystkie style łączy to, że interakcja kontrolowanego oddechu ze skupionymi ruchami pomaga redukować stres oraz odprężać ciało i umysł. Oto niektóre z najczęstszych pozytywnych efektów, które mogą wynikać z regularnej praktyki jogi (wiele z nich jest zresztą udowodnionych naukowo i potwierdzonych w badaniach):
-
Napięcia i blokady w ciele ulegają rozluźnieniu
-
Poprawia się i rozwija koordynacja, motoryka oraz równowaga
-
Zwiększona zdolność koncentracji
-
Większa uważność i równowaga psychiczna
-
Poprawia się elastyczność i napięcie mięśniowe
-
Jakość snu ulega poprawie
-
Układ odpornościowy ulega ogólnemu wzmocnieniu
-
Wspiera wewnętrzny spokój i redukcję stresu
-
Może działać obniżająco na ciśnienie krwi
-
Ciało jest lepiej ukrwione i oczyszczone z toksyn, a trawienie zostaje pobudzone
-
Serce i płuca mogą pracować bardziej ekonomicznie
Joga jrodze nierówna – najpopularniejsze style jogi
W zależności od tego, czy chcesz praktykować jogę głównie jako metodę relaksacji, czy też chcesz rzucić wyzwanie sobie i swojemu ciału, możesz wybierać spośród czasami bardzo różniących się od siebie stylów jogi. Polecam po prostu wypróbować różne, interesujące Cię rodzaje jogi. Sama robię to regularnie. Prawie wszędzie możesz skontaktować się z nauczycielem/nauczycielką jogi prowadzącym kurs i powszechnie przyjęte jest, że osoby zainteresowane mogą bezpłatnie wziąć udział w jednej lub kilku sesjach. Dzięki temu sprawdzisz, czy dany styl Ci odpowiada, a także czy wzbudza Twoją sympatię grupa oraz nauczyciel. Oto niektóre z najpopularniejszych stylów jogi oferowanych w Niemczech:
-
Hatha Yoga:
Klasyk wśród rodzajów jogi. Powitanie słońca czy pies z głową w dół to na przykład ćwiczenia Hatha Yogi. W tym stylu jogi wykonuje się różne ruchy (asany) i łączy je z oddechem. Tradycyjnie ćwiczy się z kilkoma powtórzeniami, włączając w to ćwiczenia oddechowe (pranajama) oraz krótkie sesje medytacyjne. Praktykuję odmianę Hatha Yogi – Vini Yogę. Kładzie się w niej szczególny nacisk na to, aby każdy mógł wykonywać ćwiczenia na swój własny sposób, w miarę swoich możliwości. Nikt nie powinien być przeciążony, a bardzo wymagające wygięcia w tył czy kompresje kręgosłupa (jak na przykład przy staniu na głowie) nie są tutaj stosowane. -
Vinyasa Yoga lub Vinyasa Flow:
Tutaj poszczególne asany są zazwyczaj łączone ze sobą płynnymi przejściami ruchowymi, właśnie w formie tzw. flow. Nie ma między nimi długich przerw, dlatego ta forma jest znacznie bardziej wymagająca niż klasyczna Hatha Yoga. -
Ashtanga Yoga:
Należy również do bardziej wymagających fizycznie i dynamicznych stylów. Istnieje ustalona seria asan, które są powtarzane. Jej rozwinięciem jest zapewne Power Yoga. Ashtanga stanowi również jedną z podstaw Iyengar Yogi, w której pomoce, takie jak klocki i paski, pomagają w wykonywaniu i utrzymywaniu różnych asan. -
Yin Yoga: bardzo spokojny i łagodny styl jogi. Większość ćwiczeń wykonuje się w pozycji siedzącej lub leżącej.
-
Kundalini Yoga:
Ten rodzaj jogi jest mocniej zakorzeniony w duchowości i tradycji. Nauczyciel nosi białe ubrania, a celem ćwiczeń jest obudzenie Twojego centrum mocy i energii duchowej (Kundalini). Jeśli więc chcesz popracować także nad swoją świadomością i wewnętrznymi blokadami, ten styl może być dla Ciebie odpowiedni. -
Bikram Yoga:
Czasami jest oferowana również pod nazwą Hot Yoga. Ta forma jest bardzo specyficzna. Wszystkie ćwiczenia są bowiem wykonywane w gorącym pomieszczeniu, w którym temperatura wynosi około 38-40 stopni. Pocenie się jest tutaj jak najbardziej wskazane. -
Aerial Yoga:
W tej dość nowoczesnej i sportowej formie główną rolę gra duża, długa chusta przymocowana do sufitu lub nad Tobą w formie pętli. Wykonuje się asany z różnych stylów, mając pętlę z chusty jako pomoc, dzięki czemu podczas ćwiczeń częściowo swobodnie unosisz się w powietrzu.
Dlaczego joga i sport to dobre połączenie
Czasy, w których twierdzono, że jogę uprawiają głównie matki i ezoterycy, dawno minęły. Faktem jest, że nawet w piłkarskiej reprezentacji narodowej oraz w wielu innych dyscyplinach sportu joga jest stosowana jako znakomite narzędzie wzmacniające zdolność koncentracji oraz siłę psychiczną sportowca lub zawodnika. Ponieważ poprzez wyciszające sekwencje ruchów wzmacniane i rozciągane są nie tylko mięśnie, ścięgna, powięzie i stawy, ale przede wszystkim uspokaja się umysł. To przynosi korzyści sportowcom wyczynowym, zwłaszcza przed startem w zawodach. W przypadku biegaczy (maratończyków) joga może być stosowana do poprawy elastyczności, koordynacji, siły mięśniowej i postawy. Oddech staje się wyćwiczony i głębszy, a tułów zyskuje stabilizację i wzmocnienie. Wszystko to sprawia, że dzisiejsi sportowcy chętnie włączają elementy jogi jako wsparcie swojego treningu.
Jeśli wzbudziło to Twoją ciekawość, dowiedz się więcej o odpowiednich dla Ciebie stylach jogi i po prostu skontaktuj się z instruktorką lub instruktorem, aby wziąć udział w jednej lub dwóch lekcjach próbnych. Osobiście nie wyobrażam sobie już odskoczni od pracy i codzienności bez jogi. Życzę Ci udanej zabawy, głębokiego relaksu i Namasté!
