Powszechnie zalicza się ją do tzw. superfoods – czyli żywności, której na całym świecie przypisuje się wyjątkowe właściwości. Ten owoc o grubej, najczęściej zielono-czarnej skórce zadomowił się w jadłospisie fanów fitnessu i pasjonatów zdrowego odżywiania. Ogólnie uważa się go za zdrowy i smaczny dzięki koktajlowi cennych składników odżywczych. Na czym dokładnie polega tajemnica awokado?
Pochodzenie i składniki odżywcze awokado
Obecnie trudno wyobrazić sobie niemieckie supermarkety bez awokado. Pochodzi ono z krajów subtropikalnych i tropikalnych i dzieli się na trzy typy: zachodnioindyjski (W), gwatemalski (G) i meksykański (M). Szacuje się, że istnieje około 400 odmian, jednak w Niemczech do tradycyjnej sprzedaży trafia tylko niewielka ich część. Najbardziej znane są z pewnością odmiany Hass (G) oraz Fuerte (skrzyżowanie G i M). Różnią się one kształtem (od raczej okrągłego po gruszkowaty) i skórką (od zielonej i gładkiej po skórzastą i ciemnozieloną/czarną). Awokado opada z drzewa niedojrzałe i dojrzewa dopiero później.
Jeśli chodzi o składniki odżywcze, posiadają one interesujący zestaw. Szczególnie podkreśla się korzystny skład tłuszczów. Chociaż ten zielony owoc ma dość wysoką zawartość tłuszczu, wynoszącą ok. 15 procent, wspomniane tłuszcze to w dużej mierze zdrowe tłuszcze, takie jak nienasycone kwasy tłuszczowe (Omega-3). Jednocześnie nie zawierają prawie w ogóle węglowodanów, za to mnóstwo witamin (witaminy E, A, C, B6) oraz minerałów (potas, foliany, fosfor, wapń, żelazo). Ze względu na wysoką zawartość tłuszczu awokado nie jest może najlżejszym elementem w jadłospisie, ale może to zrekompensować wieloma innymi składnikami odżywczymi.
Popularne wśród wegan i osób dbających o dietę
Awokado cieszy się rosnącą popularnością jako wyjątkowo zdrowy produkt spożywczy. Wysoka zawartość tłuszczu sprawia, że jest chętnie wybierane jako zdrowy, sycący dodatek do sałatek, na kanapki lub w formie guacamole jako dip. Spożywa się je wyłącznie na surowo. Aksamitnie miękki miąższ nie nadaje się do gotowania. Staje się wtedy papkowaty i traci swój aromat. Zwłaszcza osoby stosujące dietę paleo lub low-carb cenią awokado jako doskonałe źródło tłuszczu przy jednoczesnym braku węglowodanów. Wegetarianom i weganom służy również jako źródło tłuszczów, białek oraz licznych cennych witamin i minerałów. Nienasyconym kwasom tłuszczowym przypisuje się ponadto korzystny wpływ na poziom cholesterolu. Dodatkowo sprawiają one, że witaminy i inne składniki odżywcze są dobrze przyswajane i wykorzystywane przez organizm.
Krytyka awokado: bilans ekologiczny & szał na superfood
Równolegle do wielu wartościowych składników i przypisywanego jej pozytywnego wpływu na ciało, fanom awokado zarzuca się jednocześnie, że kupując ten zielony, egzotyczny owoc, wspierają żywność o katastrofalnym bilansie ekologicznym. Ale czy to prawda? To zależy od tego, z czym porównamy awokado. Jeśli postawimy je obok sezonowych i lokalnie uprawianych owoców i warzyw, to oczywiście jest to bezapelacyjnie prawda. Awokado ma długą drogę transportu ze swoich krajów uprawy, takich jak Meksyk, Chile czy Południowa Afryka, do krajów docelowych w Europie Środkowej. Ale tak jest w przypadku bardzo wielu produktów spożywczych, które znajdujemy w naszych supermarketach i dyskontach. Szczególnie Meksyk zmaga się z dodatkowymi problemami, takimi jak nielegalny wyręb lasów. Lokalni, mali producenci awokado są coraz częściej wypierani przez dużych producentów. W efekcie mniej zostaje dla lokalnej ludności, ponieważ duzi gracze sprzedają niemal wyłącznie na rynki międzynarodowe. Popyt jest ogromny. Ale problemu tego nie można przypisać wyłącznie dużym producentom awokado. Ten podstawowy problem można zaobserwować przy bardzo wielu produktach spożywczych i innych towarach. Pojawia się również zarzut, że awokado zużywa ogromne ilości wody i ma przez to zły bilans ekologiczny. Jeśli jednak porównać je z taką samą ilością innych produktów, takich jak wieprzowina, nabiał, kawa czy jaja, należy jednoznacznie stwierdzić, że te przykłady zużywają niemal tyle samo wody lub wręcz znacznie więcej. Zarzut ten nie jest więc w tej formie uzasadniony. Gdybyśmy wszyscy jedli tylko produkty sezonowe i lokalne, drastycznie ograniczyli lub wyeliminowali spożycie mięsa i nabiału, z pewnością robilibyśmy coś aktywnie przeciwko katastrofie klimatycznej. Jednak w obecnej sytuacji zjedzenie od czasu do czasu awokado na pewno nie może być przedstawiane jako czysta katastrofa ekologiczna. Jeśli podczas zakupów będziemy świadomie wybierać przynajmniej ekologiczne awokado z zrównoważonych upraw, z pewnością wpłyniemy pozytywnie na niektóre z tych krytycznych kwestii.
Wskazówki i porady dotyczące awokado
-
Odpowiednia dojrzałość: Czy Ty również często nie masz pewności, czy trafisz na dojrzałe awokado, czy potrzebuje ono jeszcze kilku dni, aby nadawać się do spożycia? Po kolorze skórki zazwyczaj nie da się tego jednoznacznie ocenić. Ale gdy trzymasz awokado w dłoni i delikatnie je naciśniesz palcami, powinno lekko ustąpić. Jeśli jest zbyt miękkie i zapadające się, prawdopodobnie jest już przejrzałe. Jeśli jest jeszcze całkowicie twarde, zostaw je na kilka dni w domu.
-
Prawidłowe przechowywanie: Po przekrojeniu awokado należy je jak najszybciej zużyć. W przeciwnym razie szybko brązowieje i staje się niejadalne. Jeśli chcesz zjeść tylko połowę, użyj części bez pestki, a dużą pestkę zostaw w połówce, którą chcesz przechować. Zapakowana hermetycznie i ze skropioną kilkoma kroplami soku z cytryny powierzchnią cięcia, pozostała połówka awokado przetrwa jeden dzień.
-
Prawidłowe krojenie: Czasami zdarzają się wypadki, gdy ludzie ranią się podczas próby przekrojenia awokado na pół wzdłuż pestki. Nazywa się to nawet „dłonią awokado”. Tymczasem przekrojenie odpowiednio dojrzałego awokado jest dość proste. Ostrożnie wykonaj nacięcie wzdłuż wokół pestki, tworząc pierścień w miąższu. Następnie delikatnie przekręć obie połówki w przeciwnych kierunkach – w ten sposób oddzielą się od siebie i od pestki.
