Wszystko o witaminach

Jak ważne są witaminy?

Bez witamin i ważnych pierwiastków śladowych nasz organizm nie jest w stanie funkcjonować – inaczej mówiąc: nasz organizm potrzebuje niezbędnych do życia witamin z pożywienia, aby wszystkie kluczowe procesy przebiegały prawidłowo i zdrowo. Jeśli brakuje witamin w większym stopniu, pojawiają się objawy niedoboru. Szczególnie sportowcy (wyczynowi) potrzebują dobrego zaopatrzenia we wszystkie niezbędne substancje, aby osiągać wysoką wydajność. Dowiedz się z naszego Fitness-Wiki, w jakie witaminy koniecznie należy zaopatrzyć swój organizm i w jakich produktach spożywczych je znajdziesz.

Najważniejsze witaminy dla dobrego zdrowia i wydajności

Twój organizm nie potrafi samodzielnie wytwarzać witamin lub robi to z dużym trudem – wyjątkiem jest witamina D, która może być produkowana w pewnych ilościach przez organizm pod wpływem promieni słonecznych docierających do skóry. Dlatego ważne jest, aby dostarczać witaminy z pożywieniem. Istnieje 13 kluczowych dla organizmu witamin, które dzieli się na witaminy rozpuszczalne w wodzie i w tłuszczach. Są one oznaczane od A do K. Bardzo łatwo je rozróżnić i zapamiętać dzięki prostej mnemotechnice: słowo EDEKA oznacza witaminy rozpuszczalne w tłuszczach E, D, K2 i A. Wszystkie pozostałe należą do witamin rozpuszczalnych w wodzie, czyli wszystkich witamin z grupy B (B1, B2, B3, B5, B6, H/B7, B9, B12) oraz witaminy C. Cztery witaminy rozpuszczalne w tłuszczach mogą być magazynowane w tkance tłuszczowej naszego ciała. Witaminy rozpuszczalne w wodzie, z wyjątkiem witaminy B12, niestety nie mogą być magazynowane, dlatego konieczne jest regularne dostarczanie odpowiedniej ilości witamin rozpuszczalnych w wodzie. Nawet jeśli wszędzie czyta się o określonym dziennym zapotrzebowaniu, które rzekomo należy osiągnąć, w zupełności wystarczy, jeśli zrealizuje się te zalecenia w przeliczeniu na tydzień. Większość witamin czerpiemy z warzyw i owoców, a ponadto znajdują się one w zdrowych orzechach, nasionach & olejach, owocach jagodowych, niektórych gatunkach mięsa i ryb oraz produktach zbożowych i mlecznych. Biorąc jednak pod uwagę przeciętną dietę, która u bardzo wielu Niemców składa się z dużej ilości chleba, makaronu i węglowodanów, spora część z nas prawdopodobnie nie spożywa wystarczającej ilości witamin. Niemieckie Towarzystwo Żywieniowe (DGE) w celu zapewnienia odpowiedniego pokrycia zapotrzebowania na składniki odżywcze i witaminy nadal zaleca codzienne spożywanie pięciu porcji owoców i warzyw. Można uzasadnienie wątpić, czy rzeczywiście każdy Niemiec osiąga to zalecane minimum dzienne. Większość z nas jest jednak wystarczająco zaopatrzona w witaminy i składniki odżywcze, a Niemcy nie należą do krajów, w których panuje niedobór witamin. Zagrażający zdrowiu niedobór witamin zdarza się raczej rzadko. Często taki niedobór wiąże się z istniejącą już chorobą (przewlekłą), przez którą całe zaopatrzenie organizmu w składniki odżywcze zostało zaburzone. Niemniej jednak znakiem czasów jest to, że coraz więcej osób spożywa wysoko przetworzone produkty o raczej niskiej gęstości odżywczej. Ze względu na swoje zdrowie warto więc zadbać o zrównoważoną i zdrową dietę.

Przejdźmy do konkretów: które witaminy znajdują się w większych ilościach w jakich produktach spożywczych – co dokładnie daje nam największą dawkę witamin?

Najlepsze produkty spożywcze zapewniające odpowiednią podaż witamin

Najlepszym sposobem na zapewnienie odpowiedniej podaży witamin jest wciąż dostarczanie ich wraz z pożywieniem. I to z naturalnych produktów spożywczych, które jednocześnie dostarczają ważnych enzymów i innych kofaktorów. Oto krótkie zestawienie dla osób dorosłych w średnim wieku:

Oczywiście istnieje jeszcze wiele innych obszarów działania wszystkich witamin, tutaj wymieniono tylko kilka przykładów. Należy również uważać na zalecane ilości. Jedno towarzystwo podaje takie wartości, inne stowarzyszenie jeszcze inne. Wciąż nie ma też wiążącego stanowiska co do maksymalnej ilości witamin i minerałów, której należy się trzymać.

W razie wątpliwości skonsultuj poziom witamin u lekarza. Tym samym przechodzimy na koniec do pytań, czy i ewentualnie kto powinien zwrócić uwagę na niektóre z tych wskaźników witaminowych.

Jakie rodzaje niedoboru witamin występują i u kogo?

• Kobiety w ciąży powinny bezwzględnie skonsultować z lekarzem poziom niektórych witamin: kwas foliowy (B9/B11), witamina A i witamina D powinny być tu szczególnie kontrolowane, ponieważ są potrzebne do wielu procesów oraz do zaopatrzenia zarodka.
  
  
• Weganie powinni regularnie kontrolować poziom witaminy B12 i witaminy D.
  
  
• Sportowcy (wyczynowi) również mogą wykazywać zwiększone zapotrzebowanie na niektóre witaminy; także w tym przypadku należy to skonsultować z lekarzem i zapobiegać niedoborom za pomocą wysokiej jakości suplementów.
  
  
• Niektóre choroby, takie jak przewlekłe zapalenia jelit lub zanikowe zapalenie żołądka, również stwarzają ryzyko niedoboru witamin i powinny być kontrolowane przez lekarza.
  
  
• Ewentualne niedobory w zaopatrzeniu w witaminy warto skonsultować z lekarzem również w przypadku osób starszych. Metabolizm zwalnia, często spożywa się mniej pokarmu (a tym samym automatycznie mniej składników odżywczych).
  
  

Dla wszystkich obowiązuje zasada: Zasadniczo zaleca się, aby nie przyjmować preparatów witaminowych bez wyraźnej potrzeby „na wszelki wypadek”, lecz dopiero wtedy, gdy lekarz stwierdzi jednoznaczny niedobór! W przeciwnym razie z dużym prawdopodobieństwem każdy, kto odżywia się zdrowo i dba o dużą ilość warzyw, owoców, zdrowych tłuszczów i olejów, jest w pełni wystarczająco zaopatrzony w witaminy.

Kolejny powód, aby sięgać po naturalne i zdrowe produkty spożywcze, które dostarczają Twojemu organizmowi wszystkich niezbędnych minerałów, witamin i mikroelementów!